Wat ik maar even zal vertalen:

In de Vita van Antonius wordt nergens melding gemaakt van een varken als metgezel (zie beneden), maar we hoeven er natuurlijk niet van uit te gaan dat de Vita de enige bron van informatie was over Antonius.

staat over het varken toch heel wat interessante informatie over de rol van het varken in Egypte:

In het oude Egypte verkeerde het varken in de historische tijd in dezelfde tweeslachtige positie als in Syrië en Palestina, al springt op het eerste gezicht de onreinheid ervan meer in het oog dan de heiligheid. Volgens de meeste Griekse schrijvers verafschuwden de Egyptenaren het varken en beschouwden zij het als een smerig en weerzinwekkend dier. Als iemand een varken ook maar in het voorbijgaan aanraakte, stapte hij meteen met kleren en al de rivier in om de smet af te wassen. Men geloofde dat het drinken van varkensmelk melaatsheid veroorzaakte. Het was varkenshoeders, ook al waren zij geboren Egyptenaren, verboden een tempel te betreden; en zij waren de enige personen voor wie zo'n verbod gold. Niemand zou ooit zijn dochter aan een varkenshoeder uithuwelijken of met de dochter van een varkenshoeder trouwen; varkenshoeders trouwden onder elkaar.

Toch offerden de Egyptenaren eenmaal per jaar varkens aan de maan en aan Osiris; en zij offerden ze niet alleen, zij aten ook hun vlees, terwijl zij op geen enkele andere dag van het jaar varkens offerden of hun vlees nuttigden. Degenen die te arm waren om op deze dag een varken te offeren bakten koeken van deeg en offerden die als substituut.

Dit kan nauwelijks anders worden verklaard dan door de veronderstelling dat het varken een heilig dier was, dat eenmaal per jaar door zijn vereerders sacramenteel werd gegeten.
De veronderstelling dat het varken in Egypte heilig was wordt bevestigd door juist die feiten die in moderne ogen het tegendeel lijken te bewijzen. Zo geloofden de Egyptenaren, zoals wij hebben gezien, dat het drinken van varkensmelk melaatsheid veroorzaakte. Maar primitieve volken houden er exact analoge opvattingen over de planten en dieren die zij juist als de heiligste beschouwen op na.
Ook de regel dat men zichzelf en zijn kleren na het aanraken van een varken moest wassen pleit voor de opvatting dat het varken heilig was. Het is immers een wijdverbreid denkbeeld dat het effect van contact met een heilig voorwerp ongedaan gemaakt moet worden, door wassen of anderszins, voor men zich weer onder zijn medemensen mag mengen.
Kortom, de primitieve mens gelooft dat wat heilig is gevaarlijk is; het is geladen met een soort elektrische heiligheid die alles wat ermee in aanraking komt zo niet doodt, dan toch een schok toebrengt. Daarom is de primitieve mens er huiverig voor datgene wat hij als bijzonder heilig beschouwt aan te raken, of er zelfs maar naar te kijken.
In het licht van deze analoge gevallen moeten wij de ideeën en gebruiken van de Egyptenaren die met het varken in verband staan waarschijnlijk als volgt verklaren: zij waren gebaseerd op de opvatting dat het dier zeer heilig was, en niet op de opvatting dat het dier zeer onrein was. Of beter gezegd: zij impliceren dat het dier niet zo maar als een vies en weerzinwekkend dier werd gezien, maar werd beschouwd als een wezen dat met grote bovennatuurlijke krachten was begiftigd, en dat men het, in die hoedanigheid, tegemoet trad met dat primitieve gevoelen van religieuze ootmoed en vrees waarin ontzag en afkeer in vrijwel gelijke mate zijn verenigd.
Als een dier echter het voorwerp van zulke gemengde en impliciet tegenstrijdige gevoelens is, kan men zeggen dat het zich in een toestand van wankel evenwicht bevindt. In de loop van de tijd zal een van de tegenstrijdige gevoelens waarschijnlijk de overhand krijgen; en als het gevoelen dat uiteindelijk de overhand krijgt eerbied is, dan zal het dier dat voorwerp van dit gevoelen is tot god opklimmen; maar als het afschuw is zal het tot duivel afzakken.

Dat laatste was, over het geheel genomen, het lot van het varken in Egypte, want in de historische tijd schijnen de angst voor en de afkeer van het varken beslist zwaarder te hebben gewogen dan het ontzag en de verering waarvan het wellicht eens het voorwerp was en die het, zelfs in zijn gevallen staat, nooit helemaal verloor.
Men ging het varken beschouwen als een belichaming van Seth of Typhon, de Egyptische duivel en de vijand van Osiris. Het was immers in de gedaante van een zwart varken dat Typhon het oog van de god Horus uitrukte; Horus verbrandde hem en stelde het offer van het varken in, nadat de zonnegod Ra het dier onrein had verklaard. Ook het verhaal dat Typhon toen hij een zwijn achtervolgde het lichaam van Osiris vond en het verscheurde en dat dit de reden was waarom er eenmaal per jaar varkens werden geofferd, is duidelijk een gemoderniseerde versie van een oudere legende, waarin Osiris ... wordt verminkt of gedood door een wild zwijn, of door Typhon in de gedaante van een zwijn.

Zo zou het jaarlijkse offer van een varken aan Osiris heel goed geïnterpreteerd kunnen worden als een wraakneming op het gehate dier dat de god had verminkt of gedood. Maar als, ten eerste, een dier zegge en schrijve eenmaal per jaar plechtig wordt geofferd, betekent dat meestal of altijd dat het dier goddelijk is, dat het de rest van het jaar wordt gespaard en geëerbiedigd als god en alleen wordt gedood, áls het wordt gedood, in zijn hoedanigheid van god. Ten tweede [weten we] dat het dier dat aan de god wordt geofferd omdat het de vijand van de god is, misschien of zelfs waarschijnlijk de god zelf was. Daarom wijst het jaarlijkse offer van een varken aan Osiris, in combinatie met de vermeende vijandigheid van het dier jegens de god, erop dat, ten eerste, het varken oorspronkelijk een god was en, ten tweede, dat die god Osiris was.
In later tijd, toen Osiris antropomorf werd en zijn oorspronkelijke connectie met het varken in de vergetelheid was geraakt, werd het dier eerst van hem losgekoppeld en later als vijand tegenover hem gesteld door mythologen die geen andere reden voor het doden van een dier in verband met de verering van een god konden bedenken dan dat het dier de vijand van de god was; of, zoals Plutarchus het stelt: niet dat wat de goden lief is, maar wat het tegendeel daarvan is, is geschikt om geofferd te worden.
De opvatting dat het varken en Osiris één en dezelfde zijn ontleent niet weinig steun aan het feit dat precies op de dag waarop Osiris volgens de overlevering zelf was gedood, varkens aan hem werden geofferd; [welke dag zou dat zijn?] want in dat geval was immers het doden van het varken de jaarlijks opgevoerde weergave van de dood van Osiris ...

[§ 74] ... het goddelijke op één lijn te stellen met geestloze dieren en dus viervoetige dieren en kruipende dingen en menselijke gelijkenissen te aanbidden.

Ook het offeren van dieren werd door de vroege Christenen in Egypte (en elders natuurlijk) als heidense praktijk sterk afgekeurd, laat staan dat ze de offerande van een varken zouden goedkeuren, of aan de nagedachtenis van een heilige persoon zouden willen verbinden.

[§ 7] Hij at maar één keer per dag, na zonsondergang, soms één keer in de twee dagen, dikwijls zelfs in de vier dagen. Zijn voedsel bestond uit brood en zout, zijn drank alleen uit water. Dat er van vlees en wijn geen sprake was, hoef ik niet eens te zeggen; immers, ook bij de andere geloofsijveraars zou men zoiets niet aantreffen.

Hij was dus continu vegetarisch, en dan is het toch een intessante contradictie dat zijn gedenkdag niet alleen wordt gevierd met het offeren van een varken maar ook nog met het daarna nuttigen van varkensvlees in allerlei vormen.
Ook zijn relatie met het vee, als beschermheilige van vooral het varken maar ook het paard, is totaal niet af te leiden uit zijn levensverhaal.
De enige connectie tussen de vroegere asceet en de latere beschermheilige die wel duidelijk bestaat is de rol van Antonius de kluizenaar als wonderdoener en genezer, maar dan wel een genezer van mensen en niet van dieren.

[§14] Door hem genas de Heer velen die gekomen waren van lichamelijke kwalen en anderen verloste hij van kwade geesten.

[§ 87] En het was alsof God een geneesheer aan Egypte had gegeven.

De wilde dieren in de Vita hebben eerder een demonisch karakter:

[§ 9 ] De demonen leken de vier muren van zijn vertrek te doorbreken en erdoor naar binnen te komen, waarbij ze het uiterlijk van wilde beesten en kruipende dingen hadden aangenomen. Direct was de hele plek vol van gestalten van leeuwen, beren, luipaarden, stieren, slangen, adders, schorpioenen en wolven...

[§ 52 ] Als hij de nacht wakend doorbracht, stuurde de duivel wilde beesten op hem af en vrijwel alle hyena's van de woestijn kwamen dan uit hun holen en omsingelden hem en hij stond in hun midden, terwijl elk van hen zijn muil opensperde en dreigde hem te bijten...

Maar hij heeft, in ieder geval later wel gezag over de wilde dieren, de 'echte' dan:

[§ 50] Aanvankelijk brachten de wilde dieren in de woestijn, op zoek naar water, schade toe aan het zaaigoed en de aanplant. Maar eens pakte hij zachtaardig een van die dieren beet en zei tot hen allemaal: “Waarom richten jullie nu toch die schade bij mij aan terwijl ik jullie helemaal niets aandoe? Ga weg en, in de naam van de Heer, kom hier niet meer in de buurt.” En sindsdien kwamen ze, alsof ze bang waren voor zijn bevel, niet meer in de buurt van die plek.

En er is de episode met de twee leeuwen in de Vita van Paulus (Hoofdstuk XIII), die het graf groeven.

Wat tamme dieren betreft, wordt in de Vita [§ 54] een kameel genoemd, als lastdier, "terwijl een kameel de broden en het water droeg".
En in één episode [§ 86] komt een stel tamme paarden voor, waarvan er één door plotselinge razernij bevangen wordt en een man, een vijand van de Christenen, in de dij bijt omdat hij niet naar Antonius wilde luisteren.
In de Vaderspreuken (5.04.1. en 5.10.2.), tenslotte, worden ezels genoemd, als rijdier of lastdier of als voorbeeld van domheid! Maar deze hebben verder weinig met Antonius te maken.
Tenslotte wil ik nog opmerken dat het varken ook niet in negatieve zin in de Vita vermeld wordt, als een van de demonische beesten bijvoorbeeld die hem lastigvallen. Wel worden in de Vita [§ 29] de Bijbelse zwijnen (Lc. 8,32) genoemd, alleen om de onmacht van de demonen te demonstreren (zie hieronder), maar niet als huisdier van Antonius of zo, laat staan als metgezel.

Er is een één bron waar het varken in het leven van Antonius een wat prominentere rol speelt. Zij het wel in een duivelse gedaant als onderdeel van een Verzoeking die in een Bezoeking verkeert.
Deze legende, een verfraaiing van een wulpse verleidingssituatie, is in later tijden is ontstaan — zeg de Middeleeuwen — maar pretendeert zich toch af te spelen in het leven van Antonius. Het varken heeft door invloeden uit de Bijbel een duivelse gestalte gekregen.
De legende staat beschreven bij Petty Bange :

Zo werd aan het levensverhaal van Antonius, zoals dat in de gedrukte uitgave van het Vaderboek uit 1490 is opgenomen, een aantal legendarische passages toegevoegd die niet in de beschrijving van Athanasius en de Legenda Aurea voorkomen.
Uitvoerig wordt verteld over een duivelse koningin, die de aandacht van Antonius probeert te trekken terwijl zij met haar gezellinnen baadt in de rivier. Onder het voorwendsel dat zij zich onder zijn geestelijke leiding wil stellen, troont zij hem mee naar haar stad waar zij hem probeert te imponeren door uitingen van liefdadigheid, magische geneeskunst en rijkdom. Ten slotte stelt zij hem voor met haar te trouwen.
Wanneer zij hem daarbij zijn ordekleed wil ontrukken, doorziet Antonius haar en roept Jezus te hulp. Terstond verandert zij in een zwart varken. De bewoners van de stad veranderen in duivels, die hem vastgrijpen en langdurig martelen.

Toen Sint Antonius Barcelona bezocht, werd hem gevraagd om de zoon van de Koning van de Lombarden te genezen. Hij hoorde echter dat een zeug in de stad een lam en blind biggetje had, en dit ging hij eerst genezen, en pas later ging hij de prins behandelen. De scène, met de zeug die haar biggetje in haar mond brengt, wordt afgebeeld in een geïllustreerd manuscript in Malta.

Het feit dat het in het manuscript van Malta is opgenomen, toont aan dat in ieder geval de Antonianen van Saint-Antoine-l'Abbaye, in wier opdracht het vervaardigd was, het verhaal geloofden.
Een van de vele varianten op deze legende wordt verteld in Girona en Sant Cugat:

Antonius kwam naar Barcelona en de goeverneur vroeg hem zijn dochter te genezen. Antonius verrichtte een wonder en genas het meisje, en toen hij op het punt stond terug te keren naar zijn plaats van herkomst, de Thebaïde, kwam hij een zeug tegen die een kreupel biggetje in de bek droeg. De zeug legde het biggetje aan de voeten van Antonius, die weer een wonder verrichtte en het biggetje genas. De dankbare zeug besloot daarop de heilige nooit meer te verlaten en hem te begraven als hij stierf.

Weer een iets andere versie kwam ik tegen in Saint-Genis-des-Fontaines, in de Franse Pyreneeën, waar een beroemde abdij van dezelfde naam staat, met een beeld van Antonius.

De koning van Catalonië smeekte de kluizenaar Sint Antonius te komen om de demonen waardoor zijn vrouw en kinderen bezeten waren uit te drijven. Rijdend op een wolk ging hij naar Barcelona. Voor de deur van het huis van Provoost André bracht een zeug hem haar pasgeboren biggetjes, monsters zonder ogen of poten. De heilige maakte het teken van het kruis en op miraculeuze wijze kregen de biggen ogen en poten. Op dezelfde manier dreef hij bij de vrouw en de kinderen van de koning de duivel uit.

staat heel wat interessante informatie over de rol van het varken in het oude Griekenland:

Als we bedenken dat in de Europese folklore het varken een gebruikelijke belichaming van de korengeest is, kunnen we nu de vraag stellen of het varken, dat zo nauw met Demeter was verbonden, oorspronkelijk niet de godin zelf, in de gedaante van een dier, geweest kan zijn. Het varken was aan haar gewijd; in de Griekse kunst werd zij met een varken in haar handen of vergezeld van een varken voorgesteld; er werd in het kader van haar mysteriën altijd een varken geofferd; de hiervoor gegeven reden was dat het varken het koren beschadigt en daarom een vijand van de godin is. Maar nadat een dier aanvankelijk als god, of de god als dier, is opgevat komt het vaak voor, zoals we hebben gezien, dat de god zijn dierlijke gedaante aflegt en zuiver antropomorf wordt; en dat men vervolgens het dier, dat aanvankelijk in de hoedanigheid van god werd gedood, gaat beschouwen als offerdier dat aan de god wordt geofferd omdat het een 'vijand' van de god is; kortom de god wordt aan zichzelf geofferd omdat hij zijn eigen vijand is. Dit is in het geval van Dionysus gebeurd en dit kan ook in het geval van Demeter zijn gebeurd.
En inderdaad bevestigen de riten tijdens een van de feesten te harer ere, de Thesmophoria, de opvatting dat het varken oorspronkelijk een belichaming van de korengodin zelf — ofwel Demeter, ofwel haar dochter en dubbelgangster Persephone — was.

De Attische Thesmophoria waren een herfstfeest dat uitsluitend door vrouwen in oktober werd gevierd; met rouwrituelen werd de afdaling van Persephone (of Demeter) in de onderwereld herdacht en met vreugdevertoon haar terugkeer uit het dodenrijk.
Daarom werd de eerste dag afwisselend Afdaling of Opklimming genoemd en gaf men de derde dag van het feest de naam Kalligeneia (schoon-geboren).

Nu was het bij de Thesmophoria gebruikelijk varkens, deegkoeken en takken van pijnbomen in de 'afgronden van Demeter en Persephone' te gooien; dit waren naar het schijnt heilige grotten of gewelven. In deze grotten of gewelven huisden slangen die de grotten bewaakten en het vlees en de deegkoeken die erin werden gegooid grotendeels opaten.

Daarna — waarschijnlijk aan het begin van het feest van het volgende jaar — werden de verrotte resten van de varkens, de koeken en de pijnboom takken opgehaald door vrouwen die 'haalsters' werden genoemd; nadat zij drie dagen lang bepaalde regels van ceremoniële reinheid in acht hadden genomen, daalden deze vrouwen in de grotten af, verjoegen de slangen door in hun handen te klappen, haalden de restanten naar boven en legden die op het altaar.

Iedereen die een stuk van het verrotte vlees en de koeken wist te bemachtigen en het met het zaaikoren op zijn akker uitstrooide, was naar men geloofde verzekerd van een goede oogst.
Ter verklaring van het primitieve en oeroude ritueel van de Thesmophoria werd de volgende legende verteld. Op het moment waarop Pluto Persephone ontvoerde was er op dezelfde plaats toevallig een zwijnenhoeder, Eubuleus genaamd, die zijn varkens daar hoedde; en zijn kudde werd verzwolgen door dezelfde kloof waarin Pluto met Persephone verdween. Dienovereenkomstig werden er bij de Thesmophoria ieder jaar varkens in grotten gegooid ter herinnering aan het verdwijnen van de varkens van Eubuleus.
Hieruit volgt dat het in de gewelven gooien van de zwijnen tijdens de Thesmophoria deel uitmaakte van de dramatische weergave van de afdaling van Persephone in de onderwereld; en uit het feit dat er geen beeld van Persephone in de grotten werd gegooid mogen we afleiden dat de varkens Persephone niet zozeer op haar afdaling begeleidden als wel de hoofdrol in de afdaling speelden, kortom dat de varkens Persephone waren. Later, toen Persephone of Demeter (want zij zijn elkaars equivalenten) een menselijke gedaante aannam, moest er een reden worden bedacht voor de gewoonte om tijdens haar feest varkens in grotten te gooien; dit deed men door te zeggen dat toen Pluto Persephone ontvoerde er toevallig een paar varkens in de buurt rondscharrelden die tegelijk met haar werden verzwolgen.

Voorts dient opgemerkt te worden dat de vrouwen bij de Thesmophoria varkensvlees aten. Het maal was, als ik het bij het rechte eind heb, waarschijnlijk een heilig sacrament of een communie, waarbij de gelovigen deel hadden aan het lichaam van de god.
Aldus verklaard hadden de Thesmophoria hun tegenhangers in de volksgebruiken van Noord-Europa... zo wordt in Hessen en Meingen op Aswoensdag of Maria-Lichtmis het vlees van varkens gegeten en worden hun botten bewaard tot de zaaitijd, om in de ingezaaide akker te worden gezet, of bij het zaad in de zak te worden gedaan...

We komen nu bij Attis en Adonis en daarbij springen enkele feiten in het oog die erop duiden dat ook deze vegetatiegoden, evenals andere goden in deze categorie, een dierlijke gedaante konden aannemen.

De vereerders van Attis onthielden zich van het eten van zwijnevlees. Dit lijkt erop te wijzen dat het varken werd beschouwd als een belichaming van Attis; de legende waarin Attis wordt gedood door een wild zwijn wijst in dezelfde richting.
Want [we] kunnen bijna als regel stellen dat een dier dat in een legende een god heeft verwond of gedood oorspronkelijk die god zelf was.
Wat Adonis betreft: diens connectie met het varken werd niet altijd verklaard door het verhaal dat hij door dit dier was gedood. Volgens een ander verhaal reet een wild zwijn de schors van de boom waarin Adonis werd geboren met zijn slagtanden open. Volgens een derde verhaal werd hij door Hephaestus gedood op de berg Libanon toen hij op zwijnejacht was.
Deze varianten van de legende tonen aan dat hoewel de connectie tussen het varken of zwijn en Adonis vaststond, de reden van die connectie niet altijd werd begrepen en dat er daarom verschillende verhalen werden verzonnen om haar te verklaren.

Het staat vast dat het varken bij de Syriërs als een heilig dier gold. In het grote religieuze centrum Hierapolis aan de Eufraat werden varkens niet geofferd of gegeten en was iemand als hij een varken aanraakte de rest van de dag onrein. Sommigen zeiden dat dit zo was omdat varkens onrein waren; anderen zeiden dat dit zo was omdat varkens heilig waren. Dit verschil van mening wijst op een schemertoestand van het religieuze denken, waarin de begrippen, 'heiligheid' en 'onreinheid' nog niet duidelijk van elkaar zijn gescheiden, en nog met elkaar zijn vermengd in een troebele oplossing, waaraan wij de naam 'taboe' geven.
Hiermee geheel in overeenstemming is het feit dat men het varken voor een belichaming van de goddelijke Adonis hield; en [het is] aannemelijk dat het verhaal over de vijandigheid van het dier jegens de god slechts een late, onjuiste interpretatie van de oude voorstelling van de god in de gedaante van een varken was. De regel dat varkens door vereerders van Attis en vermoedelijk ook van Adonis niet geofferd of gegeten mochten worden sluit de mogelijkheid niet uit dat in deze culten het varken bij plechtige gelegenheden als vertegenwoordiger van de god werd geslacht en door de gelovigen sacramenteel werd genuttigd. Het sacramenteel doden en eten van een dier impliceert dat het dier heilig is en dat het, in de regel, niet mag worden gedood.

• elk jaar, op de eerste dag van de maand Mei, die zijn naam aan de begunstigde ontleent, werd een zeug en/of een "vet varken" aan Maia, godin van de lente, geofferd;
• evenzo werden voor Tellus, godin van de Aarde, en Ceres, godin van de graangewassen, drachtige zeugen geofferd;
• eveneens werd bij de bruidsriten een varken geofferd. Volgens Vallon: "aan het begin van de bruidsriten wijdden de vroegere koningen en de grote figuren van Etrurië de vereniging als nieuwe echtgenote en nieuwe echtgenoot door een varken te offeren."
• een aanvullende rite was de zalving, door de echtgenote, van de deurposten van de ontvangstruimte met het vet van een varken;
• aan dit complex van vruchtbaarheid dat met het varken is verbonden, is ook de beroemde mythe gerelateerd van de zeug die voor de stichting van Alba dertig biggetjes baarde.
• aan hetzelfde complex kan tenslotte de rite gerelateerd zijn die tijdens elke eerste dag van de maand en algemeen (tenminste) in Rome en Laurentum wordt geobserveerd, volgens welke een minder belangrijke opperpriester aan Juno [de vruchtbaarheidsgodin] in de Curia Calabra offert, terwijl de vrouw van de rex sacrorum voor haar in de Regia een zeug of lam offert.

Wat het begrafenisaspect betreft, dat bij de Kelten en de Germanen werd geobserveerd, dat ontbreekt niet in Rome: volgens Cicero, is een graftombe niet af zolang men er geen varken voor heeft geofferd. Het gaat dus niet over begrafenisvoedsel, maar wel over een rite van de eschatologische soort. Was het varken in de ogen van de oude Latijnen, zoals in die van de Kelten, een bevoorrechte bemiddelaar tussen deze wereld hier en de Andere?
Er bestond nog een eigenaardige militaire functie van het varken (van het varken, en niet alleen maar van het everzwijn). Men offerde aldus voor Juno Curitis runderen, een varken, een ram en een bok. Welnu, Junon Curitis (van curru, "kar"), is de oorlogsvorm van de godin Juno.

Hij vroeg hem waarom hij zich daar verborg. Hij zei, "ik hoed de varkens van mijn meester Domnech. En een zeug had acht kleintjes onder haar; een ziekte is gekomen, zij is dood, en dit is de derde dag dat ik me verstop en dat ik niet in zijn aanwezigheid durf te komen.”
En de heilige Malo vroeg hem waar de zeug was, en toen toonde hij hem de zeug en de acht biggetjes die knorden; toen werd de heilige Malo door medelijden getroffen, hij raakte de zeug met zijn stok aan, en zij stond meteen op; en toen (liep de dienaar) met uiterste (vreugde) naar zijn meester (en) vertelde (hem alles).
De dienaar van God (d.i. Domnech) volgde hem op de weg (waarover de heilige Malo vertrok) en vereerde hem op de grond liggend en zei: "Uitverkorene van God, u moet vandaag bij mij komen om te rusten, en dit bezit dat de God me door zijn dienaar heeft gegeven, geef ik aan u.” En toen was hij een dag en een nacht bij met hem en de volgende ochtend vertrok hij naar zijn woning.

[Deze episode, evenals die van Sint Paul Aurélien, doet denken aan de legende van Antonius in Barcelona]
Zo neemt de heilige Malo bezit van zijn toekomstige bisdom. De varkenshoeder en zijn voedende zeug zijn de leveranciers van zijn toekomstige "koninkrijk" geworden. Zij valideren de plaats voorbehouden aan de heilige.

De houding van de joden ten opzichte van het varken was even tweeslachtig als die van de heidense Syriërs ten opzichte van hetzelfde dier. De Grieken konden niet uitmaken of de joden nu varkens vereerden of ze juist verafschuwden. Enerzijds mochten zij geen varkens eten; anderzijds mochten zij ze niet doden. De eerste regel moge dan voor de onreinheid van het dier pleiten, de andere pleit nog sterker voor de heiligheid ervan.
Want hoewel beide regels verklaard kunnen worden, en één ervan verklaard móét worden, vanuit de veronderstelling dat het varken heilig was, mag geen van beide regels worden verklaard, en kan één ervan niet worden verklaard vanuit de veronderstelling dat het varken onrein was. Als we derhalve de voorkeur geven aan de eerste veronderstelling, moeten wij tot de slotsom komen dat het varken door de Israëlieten werd vereerd, en niet verafschuwd. Wij worden in deze mening gesterkt door de constatering dat sommige joden, tot in de tijd van Jesaja, heimelijk in tuinen bijeen kwamen om als religieus ritueel het vlees van varkens en muizen te eten. Ongetwijfeld was dit een zeer oude ceremonie, die nog uit de tijd stamde waarin zowel het varken als de muis als goddelijke wezens werden vereerd en waarin hun vlees bij zeldzame en plechtige gelegenheden sacramenteel werd gegeten, als het lichaam en het bloed van goden. Meer in het algemeen kan wellicht worden gesteld dat alle zogenaamd onreine dieren oorspronkelijk heilig waren en dat de reden om ze niet te eten was dat zij goddelijk waren.

Wat Antonius' associatie met het varken betreft, wordt er ook wel eens een relatie gelegd met dieetvoorschriften van Joden en Moslims, die varkensvlees als onrein beschouwen en het eten ervan verbieden. Daardoor juist werd het varken een anti-semitisch en anti-moslim symbool en dus bij implicatie, moeten we in dat geval veronderstellen, pro-christelijk. Dit lijkt me ver gezocht, vooral omdat er positieve associaties te over zijn.
Hoewel veelal wordt aangenomen dat deze verboden berustten op vrees voor overdracht van besmettelijke ziekten, waren er ook vroege filosofen die geloofden dat deze bepalingen eerder een afwijzing van heidense praktijken inhielden waarbij vaak het varken als offerdier werd gebruikt. Want in sommige culturen is het varken, of het zwijn, eerder een heilig dier.
In de ogen van de Christenen is zo'n heidens offerdier dan natuurlijk een manifestatie van de duivel zelf. Dit verklaart misschien voor een deel de negatieve opvatting die er in de Bijbel bestaat over varkens en zwijnen.
Het negatieve imago van het varken of zwijn, is in de Bijbel op diverse plaatsen terug te vinden, maar zeker wordt de gebeurtenis in Marcus 5, 8-13, als negatief voor varkens geïnterpreteerd. En dit zal ongetwijfeld tot alle geledingen van het volk zijn doorgedrongen.

Varken voor de doden
In Andorra wordt op 17 januari Sint-Antonius gevierd met de Encants, de verkoop per opbod van stukjes varkensvlees, waarvan de opbrengst ten goede komt aan een mis voor de zielen in het Vagevuur. Dit soort ceremonie is algemeen bekend in Zuid-Europa en is gebaseerd op de bemiddelende kwaliteiten van de Sint en van het varken die tussen deze wereld en het hiernamaals kunnen bewegen.
Op die dag, wordt een bijzonder stukje — de poot — nog veel waardevoller: dit deel is gewijd aan de Sint en aan de Dood, temeer daar jonge jongens een bot kiezen om er een bromhout of snorrebot (bullroarer) van te maken, een expliciete recipiënt van de stemmen van de doden.
Echter, dit kleine bot, dat moet worden bewaard, is ook een zaad voor de Opstanding.
Dit geloof komt voort uit en is gerechtvaardigd door het leven van de heilige Antonius de Kluizenaar, de mythische stichter van de christelijke begrafenis.